Weblog

Zelfgemaakt mes no. 10 versie 2 (Esox) met bijpassend kistje

Friday, 12 September 2025

zgm no 10v2 9-2025 2087Hoewel ik het ontwerp van dit oorspronkelijke mesje best ok vond, stoorde ik me er toch aan dat het lemmet net niet helemaal recht in het verlengde van het handvat lag en dat de dikte van de rug van dit lemmet, in relatie tot het formaat van het handvat, iets te breed aanvoelde.

 

zgm no 10v2 9-2025 2082zgm no 10v2 9-2025 2088zgm no 10v2 9-2025 2086kistje zgm no 10v2 9-2025 2092Ik heb het oorspronkelijke handvat van ebbenhout er dan ook vanaf gehaald en een nieuwe gemaakt van papiermicarta. Dit nieuwe handvat staat wel exact in lijn met het lemmet en omdat dit handvat iets langer en lichter van kleur is, voelt en oogt het ook beter in balans. Verder is het handvat zelfs nog iets slanker geworden en heb ik dezelfde pin als van het eerste mesje gebruikt om het mee aan het lemmet vast te maken. Het lemmet is ook iets bijgeslepen, de snede is nu een stuk minder convex en dunner, waardoor het veel makkelijker snijdt.

 

kistje zgm no 10v2 9-2025 2095kistje zgm no 10v2 9-2025 2096Het eenvoudige kistje is gemaakt van een plank geïmpregneerd hout dat van een oude schutting komt. Het heeft een uitneembaar binnen-kistje van berkentriplex met strookjes tuigleer op de contactplaatsen met het mes. Aan de binnenkant van het deksel zit een etiket met daarop de specificaties en aan de buitenkant eentje met de naam en het nummer van dit mes.

 

Deze tweede versie is 18cm lang met een lemmet uit 440C staal van 7cm en weegt slechts 52 gram. Hij is vanwege zijn eenvoudige, gestroomlijnde silhouet naar een snoek vernoemd.

 

Klik hier voor het bericht over ZGM no. 10, hier voor meer foto’s van ZGM no. 10, hier voor meer foto’s van ZGM no. 10v2 (Esox) en hier voor meer foto’s van andere zelfgemaakte messen.

Rozenbladrolwesplarven (Blennocampa sp.)

Monday, 8 September 2025

bladrolwesplarve (Blennocampa sp) 7-2021 8007Op mijn klimroos zitten elk jaar bladrolwespen, eigenlijk zou je de opgerolde bladeren daarvan weg moeten knippen en in de kliko moeten doen, maar mij storen die delicate groene sigaartjes niet.

 

De bladwesp legt in mei haar eitjes op de roos, de uitgekomen larven beginnen direct aan de rozenbladeren en vreten deze op zo’n manier vanaf de top van het blad langs de nerf af, dat de bladeren omkrullen en een kokertje vormen. De larve zekert deze koker met zijde en vreet, met alleen haar kopje boven de opening van de koker uit, aan het blad dat zich daardoor steeds verder oprolt. In juni en juli verlaten ze hun beschermende behuizing en trekken ze de bodem in. Daar zullen ze zich verpoppen en overwinteren.  

 

bladrolwesplarve (Blennocampa sp) 7-2021 7991bladrolwesplarve (Blennocampa sp) 7-2021 7995bladrolwesplarve (Blennocampa sp) 7-2021 7976bladrolwesplarve (Blennocampa sp) 6-2021 7757Deze kleine larven lijken op rupsen maar hebben zes in plaats van vijf paar buikpoten. Ze zijn groendoorschijnend en hebben een fel oranje tot donkere kop. Het volgroeide wespje is slechts 4 mm klein, zwart, onopvallend en lijkt op een vliegje.

 

Lees ook: Rozenbladwespen (Caliroa aethiops).

De lange legboor van de Houtsluipwesp (Rhyssa persuasoria)

Monday, 8 September 2025

houtsluipwesp (rhyssa persuasoria) 39-11Deze elegante zwart-witte sluipwesp met vuurrode poten is een van Europa’s grootste sluipwespen. De vrouwtjes kunnen 4 cm lang worden en dragen een legboor van minstens dezelfde lengte. Met deze lange legboor kunnen ze diepere gaten in het hout boren dan andere sluipwespen en daardoor ook hun eieren in larven leggen die dieper in het hout leven, zoals in die van reuzenhoutwespen en boktorren.

 

Met haar dunne legboor boort ze niet alleen het gat, maar kan ze ook ruiken waar de larve zich bevindt. Zoekende naar een slachtoffer kun je haar soms over een tak of stam zien dansen. Als ze eenmaal begint met boren, staat ze zo hoog mogelijk op haar poten met haar achterlijf recht omhoog en vouwt ze haar legboor zover naar beneden, dat ze het puntje daarvan nog net op het hout kan zetten. Het aanboren van een larve kan meer dan een half uur duren, waarbij haar boor gaandeweg steeds dieper in het hout komt te zitten en dat maakt haar natuurlijk kwetsbaar. Feitelijk zit ze gedurende het aanboren van een larve vastgepind aan haar legboor, wat een roofdier de mogelijkheid geeft haar te vangen. Bijgevoegde foto is dan ook van een legboor, met een stukje van het achterlijf van een Houtsluipwesp die tijdens het boren is opgegeten, er nog aan vast.

 

houtsluipwesp (rhyssa persuasoria) 40-4houtsluipwesp (rhyssa persuasoria) 40-5houtsluipwesp (rhyssa persuasoria) 40-2houtsluipwesp (rhyssa persuasoria) 6-2008 0436Deze wesp is gefotografeerd op het Leersumse veld, waar ze op een omgevallen dennenboom langere tijd ronddartelde en enkele testgaten boorde tot ze uiteindelijk een larve had gelokaliseerd en haar boor met oneindig geduld langzaam in het hout dreef.

 

Lees ook: Appelglasvlinder (Synanthedon myopaeformis), Ephialtes manifestator en Parasitisme, een olifantenpaadje van de evolutie dat wordt aangedreven door het principe van de kleinste werking.

Geneeskundemuseum Brussel

Saturday, 6 September 2025

geneeskundemuseum brussel 8-2025 3168Op de Erasmuscampus in Anderlecht bij Brussel staat het relatief onbekende Geneeskundemuseum. Sinds 1995 probeert dit een brug tussen kunst en geneeskunde te slaan en toont het niet alleen een kleine collectie van archeologische stukken maar ook medische objecten, instrumenten en wassen beelden. Het museum is echter niet voor iedereen, want sommige objecten kunnen zelfs voor geoefende bezoekers behoorlijk verontrustend zijn.

 

geneeskundemuseum brussel 8-2025 3075geneeskundemuseum brussel 8-2025 3092geneeskundemuseum brussel 8-2025 3078geneeskundemuseum brussel 8-2025 3096Het museum heeft enkele zeer interessante stukken in zijn collectie, zoals een anatomisch model van Auzoux en anatomische wassen beelden van de Belgische dokter Pierre Spitzner. Daarnaast heeft het objecten van Precolumbiaanse geneeskunde en stukken uit Afrika, Azië en de Arabische wereld en gaat men zelfs wat dieper in op religie, mythologie en magie.

 

Wat voor mij het museum kenmerkte waren de studentikoze presentaties. Het heeft enkele zeer interessante objecten in de collectie, maar de plaatsing en presentatie was in veel gevallen bijna amateuristisch. Veel objecten verdienden meer dan lukraak neergezet te worden.  In één zaal lag oude vieze vloerbedekking en leek het alsof men alles even snel tegen de muren aan had geschoven, er lagen losse stekkerblokken tussen de objecten op de vloer en eventuele uitleg was vaak op een los stukje papier getypt. Toch stoorde ik me daar niet aan, in sommige gevallen vond ik het zelfs sterker dan een steriele en tot in de puntjes verzorgde presentatie. Nu voelde het alsof je iets ontdekte, iets bijzonders tegenkwam op een plek waar het eigenlijk niet helemaal thuishoorde.

 

geneeskundemuseum brussel 8-2025 3101geneeskundemuseum brussel 8-2025 3153geneeskundemuseum brussel 8-2025 3147geneeskundemuseum brussel 8-2025 3145Ik ben wel wat gewend als het gaat om anatomische presentaties van lichaamsdelen of organen, toch waren er hier in deze setting een paar bij, die mij flink verontrustten. Zoals die van de torso van een volwassen man. Op een eenvoudig bijzettafeltje stond een glazen bak met formaldehyde  waarin het opengesneden lichaam van een man lag. Zijn hoofd en ledematen waren verwijderd en zijn zeemleren huid was daar strak overheen getrokken en met grove steken dichtgenaaid. Hij leek sterk op een stuk slachtvlees, zijn penis hadden ze laten zitten en was het enige dat verwees naar zijn verloren menselijkheid. Op het kleine op kopieerpapier getypte kaartje ernaast stond de kille tekst: Biologische pot, buste en interne organen.

 

geneeskundemuseum brussel 8-2025 3177geneeskundemuseum brussel 8-2025 3183In de laatste zaal van het museum staat een collectie wassen beelden. Deze zijn afkomstig van een Frans rariteitenkabinet en geven een uniek beeld van de verschillende stadia van geslachtziektes. Het museum waarschuwt de bezoekers vooraf, zeker die met kleine kinderen, dat deze collectie zich in deze zaal bevindt, zodat een ieder voor zich kan besluiten of hij hiermee geconfronteerd wil worden. Voor mij stonden deze beelden echter heel ver van mij af en voelde ik hierover geen enkel onbehagen, zeker niet in vergelijking tot dat aquarium met die torso, waar blijkbaar iedereen wel zonder enige emotie langsloopt.

 

Klik hier voor meer foto’s van het Geneeskundemuseum in Brussel en hier voor meer foto’s van andere musea en oude collecties.

Typecasting in de kerk, Aristoteles cosplay

Monday, 1 September 2025

3x glas in lood kathedraal blois 8-2025 204904De glas-in-loodramen in de Cathédral Saint-Louis in Blois zijn allemaal gerestaureerd, een gedeelte daarvan al in de 19e eeuw door het atelier Lobin uit Tours. Zoals in vrijwel alle kerken beelden ze op hun glas in lood ramen de belangrijkste heiligen af. Oudere blanke mannen met een toga en koket baardje, net alsof het Griekse filosofen zijn, want zo zien christelijke heiligen er nu eenmaal uit. Om duidelijk te maken om welke heilige het precies gaat, hebben ze, ter identificatie, wel allemaal hun eigen accessoires bij zich.

 

Bovenstaande afbeelding is een foto-compositie van drie losse ramen uit de kathedraal in Blois. Links zie je Petrus, met zijn typerende sleutel, in het midden staat Solemnis, met zijn mijter en staf en rechts staat Josef, met zijn losse lelie. Afgezien van hun attributen lijken ze alle drie wel verdacht veel op elkaar.

 

Deze afbeeldingen zijn natuurlijk geen echte portretten, het zijn slechts typetjes, ze dienen de autoriteit van een persoon uit te drukken, niet diens individualiteit. Toch hadden ze misschien net iets meer hun best kunnen doen, nu lijkt het alsof Aristoteles aan cosplay doet en steeds een nadere outfit heeft aangetrokken. Als je er eenmaal op gaat letten, zul je hem overal zien. Aristoteles getype-cast als heilige, afgebeeld op ramen, schilderijen en in beelden, als het toonbeeld van Christelijke betrouwbaarheid.

 

Lees ook: Vloeken in de kerk, Het gezicht van God, Sint Antonius, Kalksteenrot, Santa Caterina de’Vigri da Bologna, De vliegende non en De dolk van apostel Petrus.

Muséum d’Histoire naturelle in Troyes

Monday, 1 September 2025

museum de histoire naturelle troyes 8-2025 2787Veel musea in Frankrijk zijn gevestigd in oude abdijen, zo ook het Muséum d’Histoire naturelle in Troyes. Dit kleine museum zit sinds 1831 in de oude abdij van Saint-Loup.  Dit fraaie gebouw is omgetoverd tot het Musée Saint-Loup en huist niet alleen het kleine natuurhistorische museum maar ook het museum voor schone kunsten en het museum voor archeologie.

 

museum de histoire naturelle troyes 8-2025 2752museum de histoire naturelle troyes 8-2025 2768museum de histoire naturelle troyes 8-2025 2788museum de histoire naturelle troyes 8-2025 2792De collecties van het Muséum d’Histoire naturelle stammen uit het einde van de 18e eeuw en beslaan twee kleine zalen op de begane grond, beide zijn keurig onderhouden en volgens moderne inzichten ingericht. Dit betekent dat er veel glazen vitrines, in lichte tinten geschilderde MDF sokkels en opgezette dieren staan. Niets aan dit museum ademt geschiedenis, alles oogt alsof de verf nog niet helemaal droog is.

 

museum de histoire naturelle troyes 8-2025 2806museum de histoire naturelle troyes 8-2025 2807Voor mij had het museum weinig smaak, ik kon nergens echt een leidraad of thema bespeuren en zelfs de op diergroep gesorteerde optocht taxidermie kon me hier niet bekoren.  Maar ik denk niet dat veel andere bezoekers zich daaraan stoorden, ouders met kinderen lieten hun kroos opnoemen welke dieren ze herkenden en  trokken daarna vrolijk door naar de schilderijen-afdeling. Voor de meeste bezoekers zit de kracht van Musée Saint-Loup dan ook grotendeels in die combinatie van drie musea.

 

Klik hier voor meer foto’s van het muséum d’Histoire naturelle in Troyes en hier voor meer foto’s van andere natuurhistorische mudea.

De Aziatische hoornaar, dulden of doden? (Vespa velutina)

Wednesday, 27 August 2025

aziatische hoornaar (vespa velutina) 8-2025 2067De Aziatische hoornaar is al sinds 2017 in Nederland. Sindsdien probeert men hem met man en macht te weren, maar je kunt je afvragen of dat wel nodig of zinvol is.

 

Deze invasieve exoot komt oorspronkelijk uit Zuidoost-Azië, maar voelt zich met de hogere temperaturen ook steeds beter in Nederland thuis. Net als onze Europese hoornaar (Vespa crabro) jagen ze voor hun eiwit op andere insecten zoals bijen, vliegen en andere wespen. Nu is men bang dat deze Aziatische hoornaar onder onze inheemse insecten en bijenculturen een ware slachting zal gaan aanrichten, ik denk echter dat die reactie behoorlijk overtrokken is en grotendeels wordt gebaseerd op het gedrag van een totaal andere wesp, namelijk de Aziatische reuzenhoornaar. Aziatische hoornaars zijn niet vraatzuchtiger of agressiever dan onze inheemse variant en diens impact op onze insectencultuur is niet alleen minimaal maar valt ook volledig in het niet bij het effect van insecticiden. De haat die de Aziatische hoornaar van de media krijgt, is dus grotendeels onterecht en komt overwegend voort uit onwetendheid en angst vanuit de hoek van de imkers en de druiventeelt. Ook zegt men dat deze wesp agressiever zou zijn en dat diens steek heftiger is dan die van een andere wesp. Ook dat is niet waar, de Aziatische hoornaar is zelfs iets kleiner dan de Europese hoornaar, en net zomin geneigd om zonder provocatie te steken als ieder andere wesp. Ja, hun steken zijn pijnlijk, maar tenzij je allergisch bent voor wespensteken, echt niet gevaarlijk. Je kunt je dus afvragen of de heksenjacht op deze wespen überhaupt wel nodig is of zin heeft, ze zal de opkomst hoogstens iets vertragen. Beter is het wellicht om wat zorgvuldiger over deze exoot te gaan berichtten en ermee proberen samen te leven.

 

aziatische hoornaar (vespa velutina) 8-2025 2053aziatische hoornaar (vespa velutina) 8-2025 2074Deze Aziatische hoornaar vloog rond in mijn tuin. Ik zag op waarnemingen.nl dat er in mijn omgeving al ruim 30 meldingen van deze soort waren gemaakt, er zal dus wel ergens in de buurt een nest zitten. Ze zat op mijn tuintafel en likte aan het hout en waterdruppels. Ik kon haar makkelijk benaderen en ze reageerde niet anders dan andere hoornaars of wespen die ik eerder heb gefotografeerd.

 

Lees ook: Hoornaar (Vespa crabro), Hoornaarnest (Vespa crabro), Parende hoornaars: de bevruchting van een jonge koningin (Vespa crabro) en De laatste darren (Vespa crabro).

De kamer van Catharina de’ Medici in Chateau Chenonceau

Wednesday, 27 August 2025

chateau chenonceau 8-2025 133445Op de eerste verdieping van het prachtige Chateu Chenonceau ligt de kamer van Catharina de’ Medici (1524-1589). Zij was de vrouw van Hendrik de 2e en heeft het kasteel destijds aanzienlijk uitgebreid en aangepast.  Zo heeft zij o.a. de fraaie Medici galerij laten bouwen, die er voor zorgt dat het kasteel de rivier Cher overspant, en heeft ze de tuinen gemoderniseerd. Maar zij toverde ook het interieur van het kasteel om naar die van de Italiaanse weelde en was er daarmee voor verantwoordelijk dat het kasteel een moderner en luxer uiterlijk kreeg.

 

Haar fraaie kamer getuigt nog steeds van haar smaak en invloed. Ze moet een vrouw van buitengewone sereniteit en discipline zijn geweest als ze in staat was om zich in een dergelijke omgeving te ontspannen.

Groene man in Cathédrale Sainte-Croix d'Orléans

Monday, 25 August 2025

groene man cathedrale sainte croix d orleans 8-2025 2703Tijdens mijn vakantie ben ik meerdere groene mannen tegengekomen, de mooiste daarvan zat in de kathedraal van Orléans. Zoals altijd had hij zich goed verborgen. Overal in de kerk vond je op de kapitelen beeldhouwwerken van acanthusbladeren, maar op slechts één daarvan, ver boven ooghoogte, bevond zich verstopt tussen de bladeren het gezicht van deze groene man.

 

Lees ook: Green Man Roof bosses en Groene man in York Minster Chapter House.

Pilotengaten boven Chateau Villandry

Monday, 25 August 2025

pilotengaten 8-2025 1823Pilotengaten of fallstreak holes, komen niet zo heel vaak voor. Ze zien er meestal uit als cirkelvormige gaten in wolken die op middelbare of grote hoogte voorkomen. Je ziet dan in een grotere wolk een gat, dat als een wak in het ijs ligt, met daaronder vaak nog wat draaikolk-achtige slierten. Deze gaten ontstaan als de temperatuur van het water in de wolk onder het vriespunt ligt, maar nog niet is bevroren omdat het geen condensatie-kernen heeft. IJskristallen vormen zich rondom kleine wateraantrekkende stofdeeltjes. Als dit onderkoelde vocht eenmaal een condensatiekern vindt en hieromheen begint te kristalliseren, gaat dit doormiddel van een domino-effect razendsnel en ontstaat er spontaan een gat in de bewolking.

 

pilotengaten 8-2025 1822De afgebeelde wolken zijn gefotografeerd boven Chateau Villandry in Frankrijk. In dit geval toonde het fenomeen zich niet zozeer als een gat in de bewolking, maar leek het alsof de wolken als draaikolken uit de lucht leegliepen. Dit effect werd nog versterkt door het feit dat de virga, de valstrepen die als tentakelachtige slierten onder de wolken hingen, zich allemaal naar een zelfde punt bewogen.

 

Lees ook: Een aureool om de maan, Onweer, Lichtende nachtwolken, Vliegtuigstrepen, Een donkerbruin vermoeden en Microscopische regenmakers.