“Onze” houtduiven staan op het punt om uit te vliegen. Nadat het paartje twee witte eieren in hun gammele nest hadden gelegd, ging het snel. De jonge waren vlak na het uitkomen nog met een witgeel dons bedekt, maar als snel kwam hun verenkleed door en het laatste dons steekt daar nu nog als een paar kleine plukjes door naar buiten. Ze houden al wat vliegoefeningen en ik verwacht dat ze een deze dagen definitief het nest verlaten. Ze zijn, net als veel stadsdieren, absoluut niet bang. Het nest zit in de wisteria bij de buren en steekt precies boven hun schutting uit. Ze zijn erg geïnteresseerd in alles wat in onze tuin gebeurt. Regelmatig houden ze ons, naast elkaar met hun kopjes door het gat in de begroeiing, in de gaten.

Jonge duiven worden met zogenaamde duivenmelk gevoed. Een dikke zuivelachtige voeding die door de ouders in hun krop wordt geproduceerd. Deze zogenaamde melk is erg vet en eiwitrijk, waardoor de jonge duiven een goede start krijgen. Beide ouders produceren deze melk en wisselen elkaar op het nest af. Duivenmelk voorziet de jonge duiven ook van mineralen, antistoffen en koolhydraten, feitelijk is ze het vogelequivalent van zoogdierenmelk. Een mooi voorbeeld van een vergelijkbare evolutionaire oplossing bij volstrekt verschillende diersoorten.

Overigens geven niet alleen duiven melk, maar ook flamingo´s en mannelijke keizerspinguïns. Een duivenmelker  heeft niets te maken met het exploiteren van deze melk maar juist met het exploiteren van de duiven zelf, dus met het fokken en houden van duiven.

Lees ook: Nest bouwende houtduif (Columba palumbus).

Er was een tijd dat “zwarte zwaan” de oxymoron pur sang was. Een onmogelijke tegenstelling, zoals zwarte sneeuw of droog water. Een zwarte zwaan werd gebruikt als metafoor voor iets dat onmogelijk kon bestaan. Zo lang als mensen zich konden heugen, waren zwanen wit. Zelfs in de wildste bestiaria kwam men geen zwarte zwaan tegen, men geloofde nog eerder in eenhoorns, draken en meerminnen dan men zich kon voorstellen dat er zoiets onmogelijks als een zwarte zwaan kon bestaan. Tot zeevaarder Willem de Vlamingh in 1697 in West Australië aanlegde en daar in de buurt van het huidige Perth bij een rivier die nu bekend staat als Zwanenrivier, geconfronteerd werd met deze rara avis en het bewijs dat aannames nooit verstandig zijn. Willem was de eerste European die oog in oog stond met een zwarte zwaan. Sindsdien zijn zwarte zwanen populaire siervogels en kom je ze ook in Europa in het wild tegen. Toch blijft er iets van het raadsel, iets van de mystiek om deze vogel hangen, alsof we millennia van aannames niet zomaar opzij kunnen zetten.

Zwarte zwanen zijn net als hun witte soortgenoten planteneters. Bij witte zwanen vallen hun zwarte oogjes bijna weg in de zwarte band om hun snavel, bij zwarte zwanen zijn hun ogen echter felrood en vallen daardoor des te meer op. Onder hun zwarte dekveren hebben ze spierwitte handpennen en hun knalrode snavel heeft een witte punt. Hun hals is extreem lang en wordt in een sierlijke S-bocht gehouden. 

Vogels hebben geen stembanden, zij maken geluiden met hun syrinx, een spraakorgaan dat bestaat uit kraakbeen en spieren en zich bevindt aan het einde van de luchtpijp, waar deze zich splitst naar de longen. Met deze syrinx kunnen sommige vogels zelfs meerdere geluiden tegelijk produceren, iets wat voor een diersoort met stembanden onmogelijk is. Niet bij elke vogel is de syrinx echter zo ver ontwikkeld en sommige soorten, zoals de ooievaar, moeten het zelfs zonder doen. Zij kunnen dan ook niet zingen of roepen. Als jonkie wil een ooievaar nog wel eens een kort hees gesis voortbrengen, maar als volwassene zwijgt hij in alle talen. Ooievaars compenseren dit door met hun snavels te klepperen. Dit geklepper is dan ook een belangrijk onderdeel bij hun begroetingen en balts. Als ze elkaar begroeten, bijvoorbeeld als een partner terugkeert op het nest, leggen ze al klepperend hun kop over hun lijf achterover. Als een ooievaar zich echter bedreigd voelt zal hij met gebogen nek en zijn snavel naar voren klepperen. 

Omdat vogels met lange poten zoals ooievaars, reigers, lepelaars en flamingo’s, vaak in het water foerageren, staan ze regelmatig op één poot. Dit heeft meerdere voordelen, de eerste heeft te maken met warmteregulatie, water onttrekt nu eenmaal sneller warmte dan lucht. Door hun tweede poot binnen hun verenkleed te trekken, verliezen dergelijke vogels dus veel minder warmte. Tevens hoeft hun hart minder hard te werken als één poot tegen hun borst is gevouwen. De derde reden heeft te maken met de vaak drassige bodems waar ze in staan. Als ze daar met één poot in wegzakken kunnen ze zich er met de andere makkelijker uittillen. Als ze met twee poten langdurig op een drassige bodem zouden stilstaan, zouden beide poten kunnen verzinken, wat het lostrekken aanzienlijk zou bemoeilijken.

Nadat merelouders stoppen met het bijvoeren van hun vluchtklare jongen, zie je de jonge merels vaak nog een poosje sip op de grond zitten mokken. Ze waren gewend dat hun ouders het voer letterlijk in hun bek stopten en als dat ineens ophoudt, moeten ze even wennen voor ze zelf op zoek gaan naar hun kostje. Ik keek dus ook niet op van een bijna volgroeide merel die bij mij in de tuin op het pad zat. Hij had nog wat pluisjes tussen zijn veren en zijn staart was nog niet helemaal volgroeid, het leek er dus veel op dat zijn ouders hem net aan zijn lot hadden overgelaten. Wat opviel is dat hij totaal niet bang was, je moest zelfs voorzichtig over hem heenstappen want hij verzette geen poot. Wat hij wel deed was schijten, heel veel, en allemaal op dezelfde plek als waar hij steevast bleef zitten. Ik had wat foto’s van hem gemaakt, want zo vaak blijft zo’n vogeltje niet stilzitten en nu ik kon eens een keer makkelijk dichtbij komen. Toen hij er tijdens de schemering echter nog steeds zat, zijn mijn zoon en ik samen nog even bij hem gaan kijken. Net toen we bij hem stonden, zette hij één wankele pas en viel op zijn zij. Hij krabbelde nog overeind maar viel daarna gelijk weer om. Zonder geluid of wilde bewegingen, trilde hij nog heel even zachtjes met zijn vleugels en lag toen stil. Zijn dood kwam zo stil en rustig dat het even duurde voor we doorhadden dat hij niet meer ging bewegen.

Lees ook: Jonge merels, Jonge merels (2) en Vliegoefeningen van een jonge merel.