midge (Culicoides impunctatus) 8-2016 1938Voor we op vakantie gingen, was ik gewaarschuwd voor de Schotse midges, kleine kriebelmugjes die je het leven zuur zouden kunnen maken. Nu hadden wij buitengewoon mooi weer en waaide het op de meeste dagen, waardoor we er gelukkig weinig last van hadden. Maar zelfs dan nog had niets mij kunnen voorbereiden op de ellende die deze kleine beestjes kunnen veroorzaken. Ik begrijp nu waarom zij in de zomermaanden verantwoordelijk zijn voor een 20% lagere productiviteit in buitenwerk, én waarom de Schotse Hooglanden zo ongerept zijn gebleven. Niemand anders dan een handjevol Schotten wil daar wonen.

 

Schotse midges (Culicoides impunctatus) zijn eigenlijk geen muggen, maar vliegen. Ze worden  maar 1 tot 2 mm groot en alleen de vrouwtjes steken. Ze ontwikkelen zich op vochtige grond, en hebben geen natuurlijke vijanden.  Men vermoedt dat men vroeger veel minder last van midges had. Toen de hooglanden nog bebost waren, was er minder geschikte bodem voor de midges om zich in te ontwikkelen. Sinds deze bossen echter grotendeels zijn vervangen door natte veengronden en gras, zijn de midges explosief in aantal toegenomen. Men schat dat één hectare grond zo’n 24 miljoen larven huisvest. Er zijn zelfs metingen bekend waarin men op slechts 4 vierkante meter 500.000 midges ving. Soms, als ze zwermen, lijkt het alsof het veen in de brand staat en zie je kolommen “rook” boven de grond wervelen.

 

Als een midge steekt, voel je slechts een kleine irritatie. Eén midge is dus hoogstens irritant. Maar als je door één midges wordt gestoken, verspreidt deze wel direct een feromoon waar alle andere hongerige vrouwtjes op af komen. De enorme aantallen waarin ze voorkomen zorgt er dan voor dat je beter niet uit je auto kunt stappen. Zodra je buiten komt, zwermen ze massaal om je heen en maken ze elke zinnige gedachte onmogelijk. Er zijn verhalen van mensen die door midges letterlijk tot waanzin zijn gedreven. Hoewel wij er relatief weinig last van hadden, zat ik toch nog regelmatig onder de jeukende bultjes.

 

Aan de ene kant zijn het natuurlijk verschrikkelijk irritante beestjes en als ik ooit weer terugga naar dit geweldig mooie land, zal ik zeker een muskietenhoedje meenemen. Aan de andere kant hebben we ook veel aan ze te danken. Als zij er niet waren, was dit gebied waarschijnlijk helemaal dichtbebouwd met vakantiehuisjes, familieparken en parkeerplaatsen. Als je de wilde schoonheid van de Schotse Hooglanden wilt ervaren, realiseer je dan dat deze grotendeels aan een minuscuul vliegje is te danken.