houtsnip (Scolopax rusticola) 22-11-2016 3435Toen ik gisteren naar mijn werk fietste, lag er een snip op de stoep. Hij keek verdwaasd uit zijn ogen en stond te wankelen. Twee behulpzame dames hadden een doosje gehaald en de dierenambulance gebeld. Dit is zo’n beetje de enige tijd van het jaar dat je een houtsnip in de stad tegenkomt. In het najaar trekken ze vanuit het koude Noorden en Noordoosten wat zuidelijker en worden ze vaak door de lichten van de stad aangetrokken. Houtsnippen hebben hele goede ogen en vliegen vaak ’s nachts. Deze ogen staan relatief ver naar achteren en hoog in de schedel, zodat hij de hele omgeving in de gaten kan houden, zonder met zijn kop te hoeven draaien. De achterkant van zijn schedel staat aan de zijkanten zelfs een beetje hol, zodat de houtsnip een 360° zicht heeft. Dat is natuurlijk een groot voordeel als hij met zijn lange gevoelige snavel in de bodem naar wormen, larven en insecten zoekt. Er zijn dan ook weinig roofdieren die dit schuwe en goed gecamoufleerde beestje onverwacht kunnen verschalken. Het is echter wel een nadeel als hij in volle vlucht op het laatste moment iets wil ontwijken. Omdat zijn ogen hem geen goed dieptezicht geven, kan hij moeilijk afstanden inschatten. Menige houtsnip die ’s nachts in de stad is neergestreken, vliegt bij het ochtendgloren dan ook keihard tegen onze glazen gebouwen op. Dat was dan ook precies wat met deze houtsnip is gebeurd. Toen hij in de vroege ochtend wilde wegvliegen, stond het glazen kantoorgebouw aan de spoorlaan in Tilburg in de weg. Gelukkig heeft hij deze botsing overleefd, iets wat veel andere vogels helaas niet kunnen zeggen. Dergelijke glazen gevels zijn verantwoordelijk voor veel sterfgevallen onder vogels.

 

houtsnip ((Scolopax rusticola) 22-11-2016 3434houtsnip (Scolopax rusticola) 22-11-2016 3431Op houtsnippen mag sinds 2002 niet meer worden gejaagd, ze zijn nu een beschermde diersoort. Voorheen was het een gewilde jachtvogel en het enige kleinwild waar jagers een trofee van namen. Het kleine ranke veertje aan zijn duim, ook wel het snippenveertje of schildersveertje genoemd en de snippenbaard, een waaiervormig veertje van zijn rug, ter hoogte van de staartinplant, waren beide gewilde trofeeën die jagers graag op hun pet staken. Het schildersveertje dankt zijn naam aan het feit dat het wel voor fijnschilderwerk en aquarellen werd gebruikt.

 

houtsnip (Scolopax rusticola) 22-11-2016 3428Vroeger noemde men houtsnippen ook wel “dame met het lange gezicht” of “dame met de fluwelen ogen” vanwege hun zwarte glanzende ogen en lange snuit. Ook stonden ze bekend als hemelgeiten. Snippen die in het voorjaar hun baltsvlucht maken, laten zich vaak geleidelijk met gespreide staartveren omlaag vallen. Het klapperen van de staartveren lijkt dan wel wat op het blaten van een geit. Dankzij zijn wispelturige schokkerige vlucht, zijn knorrende, piepende en blatende geluiden en zijn verborgen nachtelijke leven is de houtsnip verreweg onze interessantste snip. Toch heeft hij in Nederland nooit een postzegel of valuta gesierd, die eer bleef behouden aan de watersnip en de poelsnip die tussen 1980 en 2002 respectievelijk aan de voor- en achterkant van een briefje van honderd gulden stonden. Houtsnippen hebben in veel andere landen van Europa (oa Duitsland, Malta, Polen en Roemenië) wel op postzegels gestaan.